Deprem konut teslimleri 400 bini aştı: Yeni takvim ve kriterler netleşti

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve TOKİ ortak yaptığı yazılı açıklamada, 6 Şubat depremlerinden etkilenen 11 ilde kalıcı konut teslimlerinin toplu olarak 400 bin adedini aştığını kaydetti. Açıklamada, bu rakamın hedeflediği 650 bin konutluk ilk aşama paketi için kritik bir eşik olduğunu, Hatay, Kahramanmaraş ve Adıyaman'da konutlara giden yollar, elektrik, su ve doğalgaz altyapılarının tamamlanma oranının yüzde 90'ı geçtiğini belirtti.

Teslim süreci dijital randevu sistemine taşındı

Yeni dönemin en somut değişimi, teslimlerin "gelip kapıyı çalan herkese" yapılmaması, e-Devlet üzerinden "Deprem Konut Teslim Randevu Sistemi" ile planlanmasıdır. Sistem, hak sahipliği tespiti yapılmış,独立 bölüm (bağımsız bölüm) oluşturulmuş ve iskan izni alınmış konutlar için otomatik randevu üretir. Vatandaşlar, sistemden gelen SMS bildirimiyle belirlenen tarihte, kimlik ve tapu bilgileriyle teslim tutanağını imzalayabilecek. Bakanlık kaynakları, bu yöntemin "kaos ve haksızlık önerilerini önleyeceğini, sıralamanın şeffaf olacağını" vurguladı.

Hatay ve Kahramanmaraş'ta yoğunluk en yüksek

Teslim yoğunluğunun en yüksek olduğu Hatay'da, Antakya, İskenderun ve Samandağ merkezli projelerde haftalık 1.500-2.000 konut bandı hedeflendiği öğrenildi. Kahramanmaraş merkez ve Elbistan ilçesi, Adıyaman'da ise merkez ve Gölbaşı projeleri öncelikli listesinde. TOKİ Genel Müdürlüğü verilerine göre, bu üç ilde altyapı işleri tamamlanan ve "Teslime Hazır" statüsünde bekleyen konut sayısı 45 bini buldu. Diğer 8 ilde (Gaziantep, Malatya, Diyarbakır, Şanlıurfa, Kilis, Osmaniye, Adana, Elazığ) teslimler altyapı bitimine paralel, daha düşük ama sürekli bir bandda sürüyor.

İskan izni olmadan anahtar teslimi yok

Uzmanlar ve resmi yetkililer, vatandaşların en çok karıştırdığı noktayı netleştirdi: "Yapı kullanma izin belgesi (iskân) alınıncaya kadar anahtar teslimi hukuki olarak mümkün değildir." Bazı projelerde yapı denetim kuruluşlarının onay sürecinde yaşanan gecikmeler, konutun bitmiş olmasına rağmen teslimin ertelemesine neden oluyor. Bakanlık, denetim kuruluşlarına süre kısaltması için yazı yazdığını, "geçici iskan" uygulamasının yasal altyapısı olmadığını, ancak elektrik-su abonelikleri için geçici çözümler arandığını aktardı.

Kira yardımı teslim anına kadar devam edecek

Sosyal medyada ve vatandaş başvurularında en çok sorulan konulardan biri kira yardımının kesilip kesilmeyeceğiydi. AFAD ve Bakanlık yetkilileri, "Kalıcı konut anahtarı teslim edilene ve vatandaşın yerleşimine kadar kira yardımı kesintisiz ödenecek" kararı olduğunu tekrarladı. Teslim tutanağı imzalandığı ayın sonuna kadar ödeme yapıldığı, ardından yardımın sonlandırılacağı belirtildi. Bu durum, vatandaşların "ev hazır değil ama yardım kesildi" endişesini gidermeyi hedefliyor.

Sonraki hedef: Yıl sonuna 550 bin konut

Bakan Kurum, yıl sonuna kadar teslim edilecek konut hedefinin 550 bini, 2027 yılı sonuna kadar ise toplam 650 bin konut hedefinin (ilk aşama) gerçekleştirileceğini ifade etti. Bu rakamlar, henüz ihalesi yapılmış, inşaatı devam eden veya proje onay aşamasındaki konutları da kapsıyor. Yetkililer, "Mali yıl bütçesinde konut ve altyapı kalemleri için 450 milyar TL'den fazla kaynak ayrıldığı, tedarik süreçlerinin yerli üretimle desteklendiği" yönünde vurguda bulundu.