Google DeepMind, Meta ve Isomorphic Labs, Zuckerberg'ın 'Sanal Hücre' Projesi İçin 300 Milyon Dolar Yatırıyor

Google DeepMind, Meta ve yapay zeka odaklı ilaç keşif girişimi Isomorphic Labs, Mark Zuckerberg ve eşi Priscilla Chan tarafından 2016 yılında kurulan kar amacı gütmeyen biyomedikal araştırma kurumu Chan Zuckerberg Biohub'a ortaklaşa 300 milyon dolar yatırım yapıyor. Haber, Reuters kaynaklı olarak The Verge tarafından servis edildi.

Bu fon, araştırmacıların biyolojik soruları dijital ortamda "sormasını, tahmin etmesini ve cevaplayabilmesini" sağlayacak yapay zeka veri kümelerinin oluşturulmasına yönelik 1,8 milyar dolarlık geniş bir girişimin bir parçası. Hedef, hücreleri bilgisayar ortamında tam olarak simüle edebilen bir "sanal hücre" modeli geliştirmek; böylece hastalıkların önlenmesi ve yönetilmesinde yeni yollar açmak.

Beş yıl sürecek iş birliği

Anlaşma çerçevesinde üç şirket de Biohub'un "Sanal Hücre" projesine beş yıl boyunca destek sağlayacak. Google DeepMind'den Sir Demis Hassabis, Meta'dan Mark Zuckerberg ve Isomorphic Labs'dan da Hassabis (her iki şirketin de başında olduğu için) bu bilimsel hedefe ulaşmak için gerekli hesaplama gücü ve algoritmik mimarinin inşa edileceğini açıkladı.

Neden 'sanal hücre' kritik?

Hücre, canlının en temel işlevsel birimidir; ancak hücre içi moleküler etkileşimlerin tamamını deneysel yollarla haritalamak yıllar sürer ve maliyeti çok yüksektir. Yapay zeka modelleri, deneysel verilerle beslendiğinde bu süreçleri saniyeler içinde simüle edebilir. Bu sayede ilaç adayı moleküllerin hücre üzerindeki etkileri, hastalık mekanizmaları ve genetik mutasyonların sonuçları laboratuvara girmeden test edilebilir hale gelebilir.

Projeye destek veren ABD Enerji Bakanlığı (DOE) de ulusal laboratuvar ağını ve süper bilgisayar altyapısını paylaşıyor. Bu ortaklık, kamu-özel iş birliğinin ilaç geliştirme sürecini nasıl kısaltabileceğinin bir örneği olarak gösteriliyor.

Isomorphic Labs'ın rolü

Alphabet'un (Google'ın ebeveyn şirketi) bünyesinde kurulan Isomorphic Labs, DeepMind'in protein yapı tahmin modeli AlphaFold'un başarısını ilaç keşfine taşımayı hedefliyor. Şirket, Biohub ile birlikte hücre düzeyinde simülasyon yeteneğini ilaç tasarım sürecine entegre etmeyi planlıyor.

Uzmanlar, bu yatırımın yapay zeka ve biyolojinin kesişiminde "bir sonraki büyük atılım" olabileceğini, ancak veri kalitesi, model güvenilirliği ve klinik doğrulama gibi zorlukların aşılmasının zaman alacağını vurguluyor.