Lewotobi Laki-laki Volkanı Patladı: Uçuşlar İptal, 7 Bin Nüfus Risk Altında

Endonezya'nın Doğu Nusa Tenggara (NTT) ili, Flores Adası'nda yer alan Lewotobi Laki-laki volkanı yerel saat 07 Eylül 2026 Pazartesi sabahı 04:15'te gerçekleşen güçlü bir patlama ile aktifleşti. Pusat Vulkanoloji ve Jeolojik Tehlike Azaltma (PVMBG) verilerine göre patlamayla oluşen kül sütunu kraterden 4.000 metre yükseklikteye ulaştı ve güney-doğu yönünde yoğun kül yağışı meydana getirdi.

Uyarı seviyesi en yüksek kademeye çekildi

PVMBG Başkanı Hendra Gunawan'ın imzasını taşıyan resmi bildirimde, volkanın durum seviyesinin "Siaga" (Seviye 3) durumundan "Awas" (Seviye 4) durumuna yükseltildiği açıklandı. Bu kararla krater etrafında 7 kilometrelik yarıçaplı bir tehlike alanı (zona larang) ilan edildi. Kurum, sakinlere ve turistlere bu alana girmemeyi, kulaklık ve maske kullanmayı ile havalanan kül partiküllerine karşı su birikintilerini (lavhar) riski olan vadi ağızlarından uzak durmayı çağırdı.

Uçak seferlerinde kesinti, havalimanları kapatıldı

Kül bulutunun havacılık rotalarını tehdit etmesiyle Maumere Frans Seda Havalimanı ve Ende H. Hasan Aroeboesman Havalimanı geçici olarak kapatıldı. Ulaştırma Bakanlığı kaynakları, sabah erken saatlerinden itibaren bu havalimanlarına giden ve buradan kalkan 12 iç hat uçuşunun iptal edildiğini onayladı. Bali Denpasar Havalimanı yetkilileri ise kül bulutunun rüzgârla kuzey-yüzbatı yönüne (Bali yönüne) taşınma ihtimaline karşı uçuş rotalarını yeniden planlamaya başladı; henüz uluslararası uçuşlarda geniş çaplı iptal bildirilmemiş olsa da pilotlara "Kül Uyarı Mesajı" (VONA) gönderildi.

7 bin civarında sakin güvenli bölgelere yönlendirildi

Badan Nasional Penanggulangan Bencana (BNPB) koordinasyonunda Afet Yönetimi BPBD ekipleri, tehlike alanı içine giren Wulanggitang, Klatanlo dan Lewolaga köylerinden yaklaşık 7.000 nüfusu acil barınma alanlarına ve akraba evlerine tahliye etti. BNPB Başkan Yardımcısı Abdul Muhari, "Tahliye düzenli yürütülüyor, acil yardım paketleri (maskeler, gıda, çadır) dağıtımına başlandı" ifadelerini kullandı. Sağlık ekipleri, kül solunum yollarına etkisi riskine karşı köylerde mobil sağlık üniteleri kurdu.

Lavhar (kırık kül seli) tehlikesi artıyor

Jeologlar, volkan eteklerindeki yoğun kül birikiminin yağmurla karışması sonucu oluşabilecek lavhar (kırık kül seli) riskine dikkat çekti. PVMBG, özellikle Dulit, Nobo dan Hokeng derelerinin ağzında yer alan yerleşim birimlerine karşı kesin tahliye talimatı verdi. Bölgede geçerli olan muson yağışları rejimi, bu tehlikenin önümüzdeki günlerde artmasına neden olabilir.

Neden Lewotobi? "İkiz Volkan" sisteminin tehlikeli yüzü

Lewotobi Laki-laki (Erkek Lewotobi), 1.703 metre yüksekliğinde, hemen yanındaki Lewotobi Perempuan (Kadın Lewotobi) ile birlikte "ikiz volkan" sistemini oluşturur. Laki-laki, tarihsel kayıtlarda (1675, 1932-33, 2003, 2021-2023) Perempuan'a göre daha sık ve şiddetli patlamalar yapmış, piroklastik akıntılar üreten bir strato-volkandır. 2023 sonrası süren bu yeni aktivite döngüsü, magmatik gaz basıncının artması ve yüzey suyu etkileşimi (freatik/fromatik patlamalar) ile karakterize edilir. Uzmanlar, mevcut "Awas" seviyesinin, krater göleti varlığı ve magmatik yükselme verileri ışığında en az birkaç hafta sürebileceğini, ara patlamaların devam edeceğini öngörüyor.