Memişoğlu: Yeni tütün kanunu birkaç hafta içinde Meclise, sigara görünürlüğü azaltılacak

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, TRT Haber'in Urla Karantina Adası'ndaki özel yayını sırasında, Türkiye'deki tütün kullanımıyla mücadeleye yeni bir boyut kazandıracak yasama çalışmasının son aşamada olduğunu açıkladı. Bakan Memişoğlu, hazırlanan kanun tasarısının "birkaç hafta içinde" Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulacağını belirtti.

Yeni düzenlemenin odak noktası: Görünürlük ve erişim

Bakan Memişoğlu, mevcut mücadelenin "ceza ve yasakla değil, gönüllülük ve farkındalıkla" sürdürüleceğini vurgularken, kanunun temel amacının sigaranın toplumda "doğal ve normal bir şey" algısının ortadan kaldırılması olduğunu ifade etti. Bu kapsamda öne çıkan düzenlemeler şunlardır:

• Görünürlük azaltılması: Okullar, spor alanları ve kapalı mekanlarda sigara içmenin görünürlüğünün engellenmesi.
• Yaş doğrulaması: 18 yaş altına sigara satışının zaten yasak olduğunu hatırlatarak, satış anında TC kimlik numarası ile yaşın sistematik olarak doğrulanmasını sağlayacak altyapı hazırlanması.
• Kafe ve restoran alanları: Mevcut "flu alan" (sigara içme alanı) tanımının netleştirilmesi, sigara içmeyenlerin mağdur edilmesini önleyecek şekilde kısıtlamaların getirilmesi.
• E-sigara ve ısıtmalı tütün: "Daha az zararlı" algısıyla tüketilen bu ürünlerin, bilimsel verilerle üç kat daha zararlı olduğu vurgulanarak konvensiyonel sigaralarla aynı kısıtlamalara tabi tutulması.

Türkiye'de tütün haritası: Her 3 kişiden 1'i kullanıyor

Bakan Memişoğlu, yeni yasama ihtiyacını ortaya koyan verileri paylaştı. Buna göre Türkiye'de yüzde 33'lük (yaklaşık 3 kişiden 1'i) tütün kullanım oranı varken, geçen yıl 160 milyar adet (8 milyar paket) sigara satılmış ve bu pazarın cirosu 20-30 milyar dolar bandında gerçekleşmiş. Tütün kullanımının, Türkiye'deki ölüm nedenlerinin yüzde 60'ına yakınını oluşturduğu, erkeklerde akciğer kanseri insidansının dünyada 1-2. sıradayken, sigara içme oranında Türkiye'nin dünyada ikinci ülke konumunda olduğu belirtildi. Yeşilay verilerine göre ise sigara içenlerin yüzde 80'i bırakmak istiyor.

Devlet destekleri ve tarihin şahidi: Urla Karantina Adası

Memişoğlu, bırakma sürecini desteklemek için 1.700'in üzerindeki sigara bırakma poliklinikleri, mobil ekipler, ücretsiz ilaç tedavisi ve Alo 171 danışma hattının faaliyet gösterdiğini hatırlattı. 2010'ların başında "Dumanız Türkiye" kampanyasıyla elde edilen başarıların, pandemi sürecinde gevşediğini, özellikle gençlerde ve kadınlarda artış trendine döndüğünü kaydetti.

Yapılan açıklama, Osmanlı'dan günümüze sağlık mirasının sembollerinden biri olan Urla Karantina Adası'nda yapıldı. 1865'te faaliyete geçen, salgın mücadelesi için kurulan ve 2018'de restorasyonu tamamlanan ada; bugün UMKE tatbikatları, uluslararası acil sağlık simülasyon merkezi ve müze işlevi görüyor. Bakan Memişoğlu, adanın tarihine atıfta bulunurken, Selçuklu döneminde (1206) Gevher Nesibe Şifahanesi'nde müzik ve su terapisiyle ruh hastalarının tedavi edildiğini, Osmanlı'da II. Bayezid Külliyesi (1488) ve TC'nin ikinci kanununun Sağlık Bakanlığı Kanunu olduğunu vurgulayarak, Türk medeniyetinin "şifa ve iyilik" odaklı olduğunu savundu.