Moldova Parlamentosu Enerji ve Su Sektöründe 60 Günlük Olağanüstü Hal İlan Etti

Şinau — Moldova Parlamentosu, 13 Aralık 2024 Cuma günü toplandığı olağanüstü oturumda, enerji ve su sektöründe 60 günlük olağanüstü hal ilan edilmesini çoğunluk oyuyla onayladı. Karar, gelecek yıl Ocak ayının başından itibaren Ukrayna üzerinden yapılan Rus gaz transitinin durma riskiyle karşı karşıya kalınması üzerine, Başbakan Dorin Recean'ın gündeme getirdiği teklip üzerine alındı.

Meclisin 101 milletvekilinden 56'sının desteklediği kanun tasarısı, hükümete yakıt, elektrik enerjisi, ısınma ve içme suyu arzını merkezi bir komutasyon merkezi altına almayı, ihracat kısıtlamalarını getirmeyi ve acil tedarik süreçlerinde ihale şartlarını esnetme yetkisi veriyor. Başbakan Recean, meclis genel kurulu konuşmasında, "Gazprom'un sözleşmeyi tek taraflı bozma riski ve Ukrayna'nın transit anlaşmasını uzatmama kararı, ülkemizin enerji güvenliği için ciddi bir tehdit oluşturuyor" ifadelerini kullandı.

Gaz kesintisi senaryosuna karşı önlem paketi

Olağanüstü hal kapsamında hükümet, piyasa fiyatları üzerinden gaz ithal edebilecek, dağıtım şirketlerine rekor düzeyde borçlanma yetkisi tanıyabilecek ve tüketicilere yönelik tarifelere geçici müdahale edebilecek. Enerji Bakanı Victor Parlicov, kararın ardından yaptığı açıklamada, ülkenin doğalgaz depolarının %95 doluluk oranında olduğunu ancak günlük tüketimin kış aylarında 15-20 milyon metreküpe çıkabileceğini, bu nedenle alternatif rotalardan (Türkiye akımı ve Avrupa hub'ları) ek tedarik protokollerinin hızlandırıldığını kaydetti.

Cumhurbaşkanı Maia Sandu, meclis kararını onaylarken, "Bu kararın amacı halkımızın kışın donup kalmaması ve temel hizmetlerin kesintisiz devam etmesidir. AB ortaklarımızla birleşerek enerji bağımsızlığınızı pekiştirmeye devam edeceğiz" dedi. Muhalep partilerden Şor Partisi ve Koministler Bloku ise kararın "hükümete denetimsiz yetkiler bağlayacak ve fiyat patlamalarına kapı aralayacağını" öne sürerek reddettiklerini bildirdi.

Moldova, 2022'den bu yana yaşanan enerji krizinin ardından gaz ithalatını çeşitlendirme çabası içindeydi; ülke ihtiyacının büyük kısmını hâlâ Gazprom'a karşı borç ödemesi şartıyla karşılıyordu. Ukrayna'nın 1 Ocak 2025 tarihi itibarıyla transit sözleşmesini yenilememesi durumunda, Kuzey Makedonya ve Romanya interconnectör hatları üzerinden gelecek gazın maliyeti ve lojistiği, Şinau yönetimi için kritik bir test olacak.