Trump Beyaz Saray'da 'Süper Zeka' Zirvesi Yaptı: Çıkan 3 Karar

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da "Yapay Süper Zeka: Liderlik, Güvenlik ve Egemenlik" başlığıyla düzenlediği zirveyi, katılımcıların imzaladığı ortak bildiriyle tamamladı. Toplantıda, ABD'nin yapay zeka yarısındaki önderliğini korumaya yönelik üç somut yönetim kararı alındı.

Enerji izni süresi 18 aya indirildi

En çarpıcı adım, veri merkezleri ve güçlü hesaplama altyapısı için federally yönetilen arazi tahsisatının ve enerji üretim izinlerinin hızlandırılması oldu. Başkan imzaladığı yürütme emriyle, büyük ölçekli veri merkezi projeleri için çevresel etki değerlendirme (NEPA) sürelerinin maksimum 18 ay ile sınırlandırıldığı, nükleer ve jeotermal enerji santrallerinin kurulumunda "ulusal güvenlik istisnası" kullanılabileceği belirtildi. Enerji Bakanı Jennifer Granholm'un ardında kalan yeni atanan yetkili, bu sürecin koordinasyonunu üstlenecek.

"Manhattan Projesi" modelinde güvenlik konsorsiyumu kuruldu

Zirvenin ikinci ayağı, AGI (Yapay Genel Zeka) güvenliği ve hizalanması (alignment) için kamu-özel ortaklığı kapsıyor. Ticaret Bakanlığı bünyesinde kurulacak "Yapay Zeka Güvenliği ve İlerleme Enstitüsü" (AISAI), NIST standartlarıyla bağdaşan bir çerçeve çizecek. Katılan teknoloji şirketleri (OpenAI, Anthropic, Google DeepMind, Microsoft, xAI), model eğitimi öncesi "kırmızı takım" testlerini bu enstitüyle paylaşmaya razı oldu. Hükmेट, ilk yıl için 2 milyar dolar bütçe ayırarak, bu fonun yarısını şirketlerden eşleşen katkılarla finanse etmeyi planlıyor.

Çin'e yönelik çip ve donanım blokajı genişletildi

Üçüncü karar, rekabetin jeopolitik boyutunu hedef alıyor. Ticaret Bakanlığı (BIS), geçen yıl getirilen H100/H800 ve A100/A800 kısıtlamalarını, yeni nesil Blackwell (B200) ve Rubin mimarisi GPU'ları ile yüksek bant genişlikli bellek (HBM3E) teknolojilerini de kapsayacak şekilde güncelledi. Yeni kural taslağına göre, ABD menşeli tasarım yazılımları (EDA) ve üretim ekipmanları kullanılarak yapılan tüm ileri düzey çipler, son kullanıcı kontrolü şartıyla Çin, Rusya, İran ve Kuzey Kore'ye ihracatı yasaklandı. Müttefik ülkeler (Japonya, Hollanda, Güney Kore, Tayvan) ile "Yapay Zeka Egemenliği İttifakı" çerçevesinde ortak denetim mekanizması önümüzdeki ay Tokyo'da imzalanacak.

Uzmanlar, zirvenin "hızlanma" sinyali verdiğini, ancak güvenlik standartlarının henüz gönüllü temelde kaldığını ve Kongre onayı gereken bütçe kalemlerinin (özellikle nükleer enerji teşvikleri) siyasi uzlaşı riski taşıdığını vurguluyor. Beyaz Saray, yönetim emirlerinin hemen yürürlüğe girdiğini, kongre yasamalarının ise yıl sonuna kadar beklenebileceğini belirtti.