X Platformunda 2.034 Hesaba Erişim Engeli: Marka Davaşı Yerel Temsilciyi Bloke Ediyor

6 Eylül 2026 — Türkiye'de X Platformu (eski adıyla Twitter) kullanıcıları, 2026 yılının ilk yarısında yaşanan "çifte kriz"in etkilerini hâlâ hissediyor. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) verilerine göre Ocak-Haziran 2026 dönemi arasında 2.034 sosyal medya hesabına erişim engeli getirildi. Bu rakam, aynı dönemde verilen mahkeme ve BTK kararlarının toplamını yansıtıyor. Paralelde, Türkiye'de "Twitter" ticari markasının üçüncü bir şahsa ait olması kaynaklı dava süreci, X Corp.'un 5651 sayılı Kanun'u gereği zorunlu olan "yerel temsilci" atamasını aylardır bloke ediyor.

Marka davası nasıl "yerel temsilci" krizine dönüştü?

X Corp., Elon Musk mülkiyetine geçtikten sonra "X" markasına geçiş yapmış olsa da, 5651 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca Türkiye'deki operasyonel sorumluluğu "Twitter" ticari unvanıyla yürütüyor. Sorun, Türkiye'de "Twitter" kelimesinin ticari marka tescilinin, X Corp. ile hiçbir bağı olmayan bir özel şirkete ait olmasıdır. Marka sahibi, X Corp.'un markayı kullanmasını engelleyen dava açtı.

İstanbul 11. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2024 yılında verdiği ve 2025'de temyizde onanan kararla, X Corp.'un Türkiye'de "Twitter" markasını kullanma hakkı kısıtlandı. Bu durum, X Corp.'un yasal bir varlık (Limited Şirketi veya Liaison Ofisi) kurarak yetkili temsilci atamasını imkânsız hale getirdi. Çünkü ticaret siciline "Twitter" unvanında şirket kurulamıyor ve mevcut marka sahibinin izni olmadan "Twitter" adıyla resmi yazışma yapılamıyor.

BTK, yerel temsilci atanmaması nedeniyle 5651 sayılı Kanun'un 8/1-a maddesi dayanağıyla X Platformuna sırasıyla idari para cezası, reklam yasağı ve %90 oranında bant genişliği daraltma yaptırımlarını uyguladı. Resmi Gazete'de yayımlanan son karara göre bant genişliği kısıtlaması hâlâ sürmekte.

2.034 hesap: Kararın anatomisi

BTK'nın 2026 yılı birinci dönem raporunda açıklanan 2.034 erişim engeli kararı, içeriği şu şekilde dağılıyor:

• 5651 Madde 8 (Kişilik hakları/Gizlilik): 1.120 hesap
• 5651 Madde 9 (Kamu düzeni/Ulusal güvenlik/Terör): 780 hesap
• 5651 Madde 8/A (Aile/Çocuk koruma): 134 hesap

Dikkat çeken nokta, Madde 9 kapsamında engellenen hesapların önemli bir kısmının gazeteci, akademisyen ve sivil toplum kuruluşlarına ait olması. X Platformu'nun kendi "Şeffaflık Raporu 2026 İlk Çeyrek" verilerine göre, Türkiye'den gelen talep sayısı küresel ortalamanın 3 katı seviyesinde; platform bu taleplerin %87'sine "uydu" veya "kısmen uydur" olarak yanıt verdi. Platform, engellenen hesaplara "Withheld in TR" (Türkiye'de engellendi) etiketi koyarak, hesapların küresel olarak görünürlüğünü koruyor ancak yerel IP'lerden erişimi kesiyor.

Engel mekanizması ve teknik uygulama

Mahkeme (Sulh Ceza Hakimliği) veya BTK kararı, İnternet Erişim Sağlayıcıları (İES) üzerinden uygulanır. 2026 itibarıyla BTK, DNS tabanlı engellemenin yetersiz kaldığını belirterek, İES'lerden SNI (Server Name Indication) filtrelemesi ve IP tabanlı bloklama talep ediyor. Bu yöntem, HTTPS trafiğinin içeriğini çözmeden alan adına göre engellemeyi sağlıyor. Kullanıcılar bu engellemeyi atlamak için DNS-over-HTTPS (DoH) veya VPN kullanıyor; ancak 5651 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca "erişim engeli aşma" eylemi, içerik sağlayıcı için değil, erişim sağlayıcı (kullanıcı) tarafında hukuki risk doğuruyor. Uzmanlar, bireysel kullanıcıların VPN kullanımının cezai yaptırımı olmasa da, bu yöntemin teknik olarak kesin çözüm olmadığını (platform tarafında hesap kilitleme riski) vurguluyor.

Kullanıcının itiraz yolları: Süreler ve merciler

Hesabına erişim engeli gelen kullanıcıların elindeki yasal haklar şöyle sıralanıyor:

1. İçerik Sağlayıcı (Platform) Önünde İtiraz: X Platformu "Şeffaflık Merkezi" üzerinden "Yasal Talep İtirazı" formu doldurulur. Platform, kararın hukuki geçerliliğini kontrol etmez; sadece formül uygunluğuna bakar. Cevap süresi genelde 7-14 gündür.
2. Karar Veren Makam Önünde İtiraz (7 Gün): Karar Sulh Ceza Hakimliği'nden gelirse, kararın tebliğ tarihi itibarıyla 7 gün içinde aynı mahkemeye itiraz dilekçesi verilir. BTK kararıysa, BTK'ya idari dava (İdare Mahkemesi) açılır. Bu süre fataldir.
3. Anayasa Mahkemesi (AYM) Başvurusu: Yerel yollar tükendikten (veya etkin olmadıktan) 30 gün içinde "ifade özgürlüğü" (Anayasa Madde 26) ve "kişisel verilerin korunması" (Madde 20) hakları ihlali gerekçesiyle başvuru yapılır. 2023-2025 Yargıtay ve AYM kararlari, "erişim engelinin ölçülülük ilkesine uygunluğu" konusunda mahkemelerin geniş takdir yetkisini daraltıyor.
4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM): AYM reddiyse veya cevap süresi (4 ay) dolduysa AİHM'ye başvuru kapısı açıktır. Türkiye'ye karşı verilen Yıldırım v. Türkiye ve Ahmet Yıldırım v. Türkiye kararı öncelikleri, toplu/kesin engellemelerin AİHM standartlarına aykırı olduğunu kanıtlıyor.

Gelecek senaryosu: Temsilci atanırsa ne değişir?

Hukukçular, marka davasının Çoklu İştirak Mahkemeleri veya Yargıtay Genel Kurulu'nda çözülmesi veya X Corp.'un "X Corp. Turkey" gibi markadan bağımsız bir unvanla yerel temsilci ataması (5651 m.5/2 "gerçek kişi veya tüzel kişi" genişliği verir) durumunda bant genişliği daraltmasının kalkacağını, ancak erişim engeli kararlarının (Madde 8/9) kendilerinin yerel temsilci atanmasıyla otomatik kalkmayacağını, ayrı itiraz gerektirdiğini belirtiyor. Temsilci atanması, cevap sürelerinin kısalması ve şeffaflık raporlarının düzenli gelmesi anlamına geliyor.

Özetle; 2026 Eylül itibarıyla X Platformu kullanıcıları, marka davasının yarattığı yasal boşluktan dolayı "yerel temsilcisiz" bir platformun, BTK ve mahkeme kararlarına karşı mücadele imkânlarının daraldığı, ancak yasal itiraz yollarının (Mahkeme -> AYM -> AİHM) hâlâ işlediği bir alanda yer alıyor. 2.034 hesap rakamı, bu sürecin boyutunu gösteren somut bir göstergedir.