Almanya'da Bärbel Bas şoku: Çalışma Bakanı ve SPD Eş Başkanı, üvey kızı iddiaları üzerine istifa etti

Berlin — Almanya Federal Çalışma ve Sosyal İşler Bakanı ve Sosyal Demokrat Parti (SPD) Eş Genel Başkanı Bärbel Bas, 12 Ekim 2026 Pazartesi günü açıkladığı yazılı bildiriyle hem bakanlık görevinden hem de parti eş genel başkanlığından istifa etti. İstifa, Bas'ın üvey kızının devletten vatandaşlık geliri (Bürgergeld) aldığı iddialarının medyada gündem olması ve buna yönelik kamuoyu tepkilerinin yoğunlaşması üzerine gerçekleşti.

Başbakan Friedrich Merz (CDU) tarafından kabul edilen istifada, Ekim 2025'ten beri görev yapan Merz koalisyonu (CDU/CSU-SPD) için en ciddi iç krizlerden biri olarak değerlendiriliyor. Bas, bildirisinde "Ailemle ilgili ortaya konan iddiaların, bakanlığımın ve parti görevimin işleyişini gölgelediğini, bu nedenle her iki görevden de çekilmek zorunda hissettiğimi" ifade ederek, sorumluluğu üstlendiğini vurguladı.

Skandalın başlangıcı: Bild dergisi iddiaları

Krizi tetikleyen gelişme, geçen hafta sonu yayımlanan Bild am Sonntag dergisi raporuydu. Raporda, Bas'ın eşinin evlenmeden önceki ilişkisinden kalan yetişkin kızının, işsiz olduğu veBerlin'de kira dairesinde yaşarken devletten Bürgergeld (vatandaşlık geliri) alındığı, bu durumun Bakan Bas'ın bilgisinde olup olmadığı sorgulanıyordu. Muhalefet partileri ve medya, bir bakanın yakın akrabasının aldığı sosyal yardımların şeffaflığını ve olası çıkar çatışmasını sorgulamış, Bas'tan açıklama istemişti.

Bas, ilk açıklamasında "Özel bir aile meselesi" olarak nitelendirip, kızının yasal çerçevede hak kazandığını, kendisinin de bu sürece müdahale etmediğini savunmuştu. Ancak hafta içi yapılan anketlerde kamuoyunun %68'inin istifa beklediği ortaya çıkınca, SPD içinden de "siyasi hasar kontrolü" çağrıları yükselmişti.

SPD ve Koalisyon için zor bir sınav

İstifa, SPD için kritik bir zaman diliminde geldi. Parti, federal seçimlerden sonra koalisyon müzakerelerinde zorlanmış ve son anketlerde oy oranları %16-17 bandında seyrederken, en popüler isimlerden biri olan Bas'ın gitmesi partinin moralini ve yönetim dengesini sarsıyor. Bas, 2021-2025 dönemi Bundestag Başkanı olarak kazandığı saygınlıkla, Ekim 2025'te hem bakan hem de parti eş başkanı olarak "çifte şapka" modeliyle partiyi iktidar ortaklığına taşımıştı.

Koalisyon ortakları CDU/CSU'dan gelen ilk tepkilerde, "Kurumsal temizliği koruma adına doğru bir adım" mesajı verildi. Ancak arka planda, Çalışma Bakanlığı'nın boşluğunun kim tarafından doldurulacağı ve Bürgergeld reformu gibi hassas dosyaların kimin yöneteceği konusunda çekişmelerin başlayacağı görülüyor. Merz Hükümeti, Şimdilik bakanlığı geçici olarak bir devlet sekreterine veya CDU kontenjanından bir isimle devretmek zorunda kalabilir.

Bärbel Bas: Bundestag Başkanlığı'ndan aniden sona

1968 Duisburg doğumlu Bärbel Bas, SPD'nin sağ kanatından gelen, sendikacı geçmişli bir isimdi. 2021'de Almanya tarihinin üçüncü kadın Bundestag Başkanı olarak seçilmesi uluslararası basında da övülmüştü. Döneminde parlamento şeffaflığı ve dijitalleşme konularında atılan adımlarla öne çıkmıştı. Bakanlık döneminde ise Bürgergeld sisteminin reformu ve işgücü piyasasına müdahale edici "Aktivasyon" paketleri gündemindeydi.

Bu istifa, Bas'ın siyasi kariyerini aniden kesintiye uğratırken, SPD'nin yeni eş genel başkan arayışına girmesi kaçınılmaz hale geldi. Parti tüzüğüne göre, boş kalan koltuk geçici olarak kalan eş genel başkan (Lars Klingbeil) tarafından doldurulacak, erken bir parti kongresinde ise kalıcı seçim yapılacaktır.

Merz Hükümeti için gelecek hafta Bundestag'de yapılacak bütçe müzakerelerinden önce gelen bu darbe, koalisyon disiplininin test edileceği bir süreç başlattığı kanaatinde uzmanlar birleşiyor.