BDDK kredi kartı limitlerinde yeni dönemi başlattı: Gelir ve borç tek ekranda hesaplanacak

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), kredi kartı limitlerinin tespitinde bankaların kullanmak zorunda kalacağı yeni yöntemi içeren talimatı bugün Resmi Gazete'de yayımlayarak yürürlüğe koydu. Yeni düzenlemeyle, bankalar müşterinin sadece kendi bankasındaki riskine değil, Kredi Kayıt Bürosu (KKB) verisindeki toplam banka borcuna ve SGK'a bildirilen resmi gelirine bakarak limit belirlemek zorunda kalacak.

Limit formülü değişti: "Net Disponible Gelir" esas alınıyor

Önceki uygulamada bankalar, müşterinin gelir beyanı ve kendi iç skorlama modellerine dayanarak limit tayin ediyordu. Yeni talimat bu serbestliği kısıtlarken, limit hesaplamasının dayanağını "net disponible gelir" kavramına oturttu. Buna göre; müşterinin aylık brüt gelinden (SGK matrahı baz alınıyor), KKB verisindeki tüm banka kredi ve kredi kartı taksitleri düşülerek kalan tutarın belirli bir oranı (maksimum %30-40 aralığında banka politikasına göre) yeni kredi kartı limiti olarak atanabilecek.

SGK ve Risk Merkezi entegrasyonu otomatize edildi

Uygulamanın kalbi, banka sistemlerinin SGK ve KKB veri tabanlarıyla anlık iletişime geçmesi. Müşteri yeni kart başvurusunda bulunduğunda veya mevcut limiti artırma talebinde bulunduğunda, banka sistemleri merkezi yapıdan gelir ve borç verisini otomatik çekecek. Bu sayede "gelir beyanı yapıp borç gizleme" riski minimize edilmiş oluyor. Bankacılık çevrelerinde bu altyapının testlerinin aylardır sürdüğü, bugün ise canlı ortama geçirildiği aktarılıyor.

Kime etki edecek, kimin limiti korunaklı?

Yeni düzenlemenin en net etkisi, geliri düşük ama birden fazla bankadan yüksek borcu olan tüketicilerde görülecek. Bu grupta limitler ciddi oranda düşürülebilir veya yeni kart başvuruları reddedilebilir. Düzenli ödeme geçmişi olan, borç/gelir oranı sağlıklı seyreden müşterilerde ise limitler mevcut seviyelerde kalacak hatta artırılabilecek. BDDK kaynakları, amaçların "kredi kartının nakit avansı aracı olmaktan çıkarılarak ödeme aracı haline getirilmesi" ve "aşırı borçlanmayı önleme" olduğunu vurguluyor.

Mevcut kart sahipleri için geçiş sürecinde bankaların mevcut limitleri aniden kesmeyeceği, ancak ilk yenileme veya artırım taleplerinde yeni kriterlerin işleteceği belirtiliyor. Tüketicilere, KKB raporlarını ve SGK prim gün sayılarını periyodik kontrol ederek veri tutarlılığını sağlamaları öneriliyor.