Ankara Emek Mahallesi Adı Nereden Geliyor? Kooperatif Tarihi ve Anlamı

Ankara'nın kalbi Çankaya'da yer alan ve bugün metrosu, alışveriş merkezleriyle kentin en canlı noktalarından biri olan Emek Mahallesi, adını bir sokak veya bir باشا'dan değil, 1950'lerin başında kurulan bir konut kooperatifinden alıyor.

Semtin tarihi, Cumhuriyet'in erken dönemlerinde başlayan ve 1950'lerde ivme kazanan 'kooperatifçi toplum' hareketiyle iç içedir. Devlet memurları ve bürokratlar, konut ihtiyacını karşılamak için bir araya gelmiş, 'Emek Konut Kooperatifi'ni kurmuşlardır. Kooperatifin adı, kurucu üyelerin 'emek veririz, evimizi yaparız' anlayışına ve o dönemın yaygın olan 'emek' kavramına olan vurguya atıfta bulunuyordu.

Jansen Planı'ndan Kooperatif Sitelerine

Hermann Jansen'in 1927 Ankara Planı'nda 'Yenişehir' genişlemesi kapsamında düşünülmüş bu alan, ilk yıllarda boş arazilerden ibaretti. 1956-1957 yıllarında kooperatif inşaatları başlayınca bölge, memurların tek başına ev yapamayacakları ekonomik koşullarda ortaklaşa çözüm ürettikleri bir model haline geldi. Kooperatifin teslim ettiği ilk evlerle birlikte semt resmen 'Emek' olarak anılmaya başlandı ve 1960'larda belediye sınırları içine alındığında mahalle adı resmileşti.

Bugün Emek, o dönemın 'kendi kendine yeten, yeşil sahalı, geniş caddeye sahip' modernleşme hayalinin somutlaşmış hali olarak, adını taşıyan kooperatif ruhunu hâlâ sokak düzeninde ve topluluk yapısında muhafaza ediyor.