Çin, Huangyan Adası'nda deniz-hava tatbikatı başlattı: Egemenlik vurgusu

Çin Halk Kurtuluş Ordusu (ÇHKO) Güney Saha Komutanlığı, bugün Huangyan Adası (Skboru Adası) çevresinde deniz ve hava birliklerinin katılımıyla ortak bir tatbikat gerçekleştirdiğini resmi olarak duyurdu. Komutanlık tarafından yapılan yazılı açıklamada, faaliyetin "rutin, yıllık plan kapsamında" yapıldığı ve bölgedeki toprak egemenliği ile deniz haklarını koruma kabiliyetini test etmek amacıyla yürütüldüğü belirtildi.

Tatbikata, Güney Saha Komutanlığı'na bağlı cirit fırkateynleri, savaş uçakları ve keşif platformlarının katıldığı anlaşıldı. Açıklamada, birliklerin ada çevresinde devriye, uyarı ve itibar sürme, ayrıca hava sahası kontrolü senaryoları icra ettiği kaydedildi. Çin tarafı, faaliyetin uluslararası hukuka ve bölgesel istikrara uygun olduğunu, herhangi bir ülkeyi hedef almadığını ancak egemenlik haklarının "kesinlikle" savunulacağını vurguladı.

Bölgedeki gerginlik yeni bir boyut kazandı

Huangyan Adası, Güney Çin Denizi'de Çin ile Filipinler arasında uzun yıllardır süren egemenlik çatışmasının en kritik noktalarından biridir. 2012'den bu yana Çin'in de facto kontrolünde olan ada, son aylarda Filipin Kıyı Koruma Gemileri ile Çin Kıyı Koruma Gemileri arasında yaşanan su topu saldırıları ve çarpışma riski taşıyan manevralarla gündemde kalmıştı. Bugünkü tatbikat, bölgedeki "durumun yerinde yürütülmesi" stratejisi çerçevesinde,菲律宾 (Filipinler) ve müttefidi ABD'ye yönelik bir güç gösterisi olarak yorumlanıyor.

Milli Savunma Bakanlığı'nın haftalık basın toplantısında da sözcü Wu Qian, "Huangyan Adası Çin'in içsu ve bölgesel egemenliğinin ayrılmaz bir parçasıdır" diyerek, bölgedeki herhangi bir askeri faaliyetin meşru bir hak olduğunu tekrarlamıştı. Filipin tarafı henüz resmi bir tepki vermese de, Manila'da yetkililer Çin'in "istikrarı bozucu" eylemlerden kaçınmasını çağırıyor.

ABD-Filipin müttefikliği gölgesinde

Tatbikat, ABD'nin Filipinlerle Gegenseitli Savunma Antlaşması (MDT) bağlamındaki taahhütlerini yenilemesi ve bölgede "Özgür Deniz Geçiş" operasyonlarını artırmasıyla zamanlaşıyor. Analistler, Çin'in bu tür rutinleştirilmiş tatbikatlarla, adanın etrafında bir "askeri alışkanlık" ve operasyonel hazırbulunuşluk standardı oluşturmak istediğini, böylece statükoyu meşrulaştırmaya çalıştığını öne sürüyor. ASEAN-Çin Güney Çin Denizi Davranış Kuralı (COC) müzakerecilerinin yavaşladığı bir dönemde, sahadaki bu tür faaliyetlerin diplomatik masayı da etkileyeceği öngörülüyor.